SS-Polizeikaserne / Julianakazerne

De in 1941 door de Duitsers gebouwde Julianakazerne was tijdens de oorlog een SS-Polizeikaserne voor de Grüne Polizei. Het bouwwerk is gebouwd volgens de standaard Duitse architectuur tijdens de Tweede Wereldoorlog namelijk in de zogenoemde Heimatschutzstil of Heimatschutzarchitektur. Na de oorlog nam de Koninklijke Landmacht de kazerne in gebruik die hier tot 2010 aanwezig zijn geweest. Tegenwoordig heeft het gebouw een monumentale status en heeft de gemeente er een woonbestemming aan toe geschreven. Vanaf 1942 kwam de kazerne door de aanleg van de Atlantikwall in de Hauptkampflinie te liggen en daardoor viel de kazerne binnen het steunpunt Clingendael. In dat zelfde jaar verscheen op enkele meters afstand de reusachtige commandobunker van Seyss Inquart. Het werk is niet toegankelijk maar verkeert verder in een goede staat.

SS-Polizeikaserne / Julianakazerne
Baupunkt 237 - Stp. Clingendael
Stp.Gr. Scheveningen 

Gebouwen Clingendael

Hoewel Landgoed Clingendael een onderdeel van de Atlantikwall was is het terrein vrij ongeschonden de oorlog uit gekomen. Dit kwam door het feit dat Huize Clingendael werd bewoond door Rijkscommissaris Seyss Inquart. Op de onderstaande foto's ziet u enkele gebouwen die tijdens de oorlog onderdeel waren Stützpunkt Clingendael:

Gebouwen Clingendael
Baupunkt 237 - Stp. Clingendael
Stp.Gr. Scheveningen 

Luftschutzbunker Seyss Inquart - Clingendael

Het betreft hier de Luftschutzbunker (schuilbunker) van Seyss Inquart die op korte afstand van zijn woning (Huize Clingendael) is gebouwd. De bunker is van een standaard type schuilbunker wat inhoudt dat het uit 2 langgerekte hallen bestaat met aan weerszijde een ingang. De bunker is 22 meter lang en heeft muren van 1,20 meter dik. Aan 1 zijde was de bunker van bovenaf te betreden via een afdalende trap en de ingang aan de andere zijde lag op grondniveau. Tegenwoordig zijn er maar enkele delen van de bunker zichtbaar waaronder de ingang met de trap en de twee schoorstenen op het dak. Ook is de bunker niet te betreden en ingericht als vleermuisonderkomen. Benieuwd hoe de bunker er van binnen uit ziet? Bekijk dan deze link: Haagse Bunkerploeg. In Apeldoorn had Seyss Inquart een soort gelijke bunker tot zijn beschikking waarvan u de foto's via deze LINK kunt bekijken. Rondom Clingendael zijn een aantal van deze bunkers gebouwd.

Luftschutzbunker Seyss Inquart
Baupunkt 237 - Stp. Clingendael
Stp.Gr. Scheveningen 

Hospitaalbunker Van Ouwelaan

De Hospitaalbunker aan de Van Ouwelaan is met een lengte en breedte van circa 30 bij 40 meter 1 van de grootste bunkers van Den Haag. De bunker bestaat uit 2 verdiepingen en heeft muurdiktes van 3 meter. Na de oorlog is de bunker tot 1994 in gebruikt geweest als commandopost van de koninklijke marine waardoor er nog maar weinig 'originele' details bewaard zijn gebleven. De bunker heeft 2 ingangen die beide uitkomen op de centrale hal waaraan zich 3 langgerekte hallen bevinden van circa 20 bij 5 meter. Deze hallen zijn op zichzelf door middel van scheidingswanden weer verdeeld in diverse kleinere kamers. Opvallend is dat er bij deze bunker is gekozen om de 2e verdieping op grond niveau te bouwen en de eerste verdieping dus geheel ondergronds. Mogelijk is dit gedaan om de bunker zo veel mogelijk aan het oog te onttrekken maar erg praktisch is dat niet voor een ziekenhuis. Er zijn echter ook bronnen die ten zeerste twijfelen of het wel daadwerkelijk een hospitaal is geweest. Overigs bestaat er een foto van de bunker uit mei 1945 waarop duidelijk een rood kruis is te zijn nabij de ingang van de bunker. Link foto. In de directe omgeving van de bunker stonden nog enkele bomvrije bunkers waaronder 2 aan elkaar gebouwde keukens van het type 645. Tijdens de oorlog stond er op het dak van deze keukenbunker eveneens een rood kruis geschilderd. De hospitaalbunker aan de Van Ouwelaan ligt er vandaag de dag behoorlijk vervallen bij maar nog altijd onder de oorspronkelijke berg zand die de bunker moest camoufleren. In 2013 is de bunker door defensie te koop aangeboden en in 2014 verkocht aan een Zeeuws computer bedrijf. Tot nu toe word de bunker af en toe opengesteld bijvoorbeeld tijdens de rond juni gehouden "Bunkerdag"

Hospitaalbunker Van Ouwelaan 
SK Sanitätsunterstand
Bouwnummer: 8742 
Baupunkt 239 - Stp. Clingendael
Stp.Gr. Scheveningen

Seyss Inquart Bunker - Den Haag

Seyss Inquart was tijdens de Tweede Wereldoorlog de Rijkscommissaris van Nederland (Reichskommissar für die besetzten Niederländischen Gebiete) Wat inhield dat hij feitelijk de Minister President was op civiel gebied. Hij had dus geen zeggenschap over het Duitse leger, maar enkel over de secretarissen-generaal en burgemeesters, die in het verloop van de oorlog steeds meer door NSB'ers werden vervangen. Seyss Inquart verbleef tijdens zijn verblijf in Nederland in het statige huis "Huise Clingendael" op het gelijknamige landgoed (Clingendael) in gemeente Wassenaar. Hier liet hij een reusachtige schuilbunker bouwen die tevens kon dienen als werkplek / commandopost. De bunker is ruim 70 meter lang en 30 meter breed en heeft een dak dikte 4 meter beton. Eigenlijk is het een hoofdbunker waaromheen nog een bunker is gebouwd die er ter camouflage uit zag als een boerderij. De hoofdbunker bestond uit 2 etages en had 2,5 meter dikke muren. Op de eerste etage (begane grond) bevonden zich onder andere de stook en machinekamer en een telefooncentrale en had Inquart zijn werkkamer. Wat er op de tweede verdieping gevestigd zat is ons niet bekend maar mogelijk waren hier de slaapvertrekken voor de personen die van de schuilbunker gebruik mochten maken. Op de bunker (zolder) is er een Flak-toren gebouwd waarin mogelijk 2 cm Flak-geschut stond opgesteld. Via een loopbrug was er nog een Flak-bedding te bereiken en het geheel zag er vanaf buiten uit als schoorstenen behorende tot de "boerderij" De ruimte tussen de boerderij en de hoofdbunker werd onder andere gebruikt als bergplaats en als garage. Aan deze hele constructie was nog een bunker gebouwd van het type 645. Feitelijk 2 aan elkaar gebouwde bunkers van dit type die diende als keuken. En tot slot bevinden zich in de tuin van de bunker nog enkele tobruks ter verdediging.

Helaas is de bunker afgesloten en word deze aardig goed bewaakt door hoge hekken, camera's en prikkeldraad. De door ons gemaakte foto's van de buitenkant van de bunker zijn daarom ook niet al te best. De heer Smid heeft op zijn prachtige website wel uitgebreide fotoreportages van zowel binnen als buiten de bunker die u via de volgende link kunt bekijken: www.bunkerpictures.nl Voor foto's van de Seyss Inquartbunker in Apeldoorn zie deze link.

Seyss Inquartbunker - Wassenaar / Den Haag
Baupunkt 237 - Stp. Clingendael
Bouwnummer: R8732
Stp.Gr. Scheveningen 

Latrine + 2 Manschappenverblijven

Op de onderstaande foto's zijn 3 dunwandige bunkertjes te zien die zich bevinden op landgoed Clingendael. De bunker op de eerste foto's betreft een klein toiletbunkertje en de overige foto's zijn van 2 manschappenverblijven waarvan er 1 onder een bult zand ligt direct naast de latrine en de andere op enkele honderden meters afstand. Van het laatste exemplaar is enkel een klein deel van het dak zichtbaar. De latrine is afgesloten en bestemd voor vleermuizen.

Latrine + 2 Manschappenverblijven
Baupunkt 237 - W.N.303a - Stp. Clingendael
Stp.Gr. Scheveningen (Den Haag)

Waterbergplaats

Het betreft hier een waterbergplaats waar binnen zich een waterreservoir, een waterleiding en diverse tapkranen bevonden. De bunker is 4,90 bij 4,37 meter breed en is opgetrokken 55 cm dik metselwerk. Het dak van de bunker is een betonnen plaat van 40 cm dik. Tegenwoordig ligt het bunkertje vrij goed verstopt langs een wandelpad en als je er niet op let loop je er zo voorbij. Enkel de ingang van de bunker is gedeeltelijk zichtbaar en overigs niet te betreden.

Waterbergplaats
Baupunkt 237 - W.N.303 - Stp. Clingendael
Stp.Gr. Scheveningen 

Manschappenverblijf

Op het landgoed Clingendael zijn vier van dit soort bunkertjes gebouw die alle nog aanwezig zijn. Twee exemplaren liggen open, de derde verstopt onder een bult zand en van nummer 4 is enkel een randje van dat zichtbaar. In de bunkers zaten de manschappen die onder andere de taak van grensverdediging hadden van dit punt van de steunpuntgroep Scheveningen. Opvallend aan dit exemplaar is dat het dak geen rechte massieve plaat beton is maar (mogelijk) prefab gebogen beton elementen die rusten op stalen latei.

Manschappenverblijf 
Baupunkt 237 - W.N.303 - Stp. Clingendael
Stp.Gr. Scheveningen 

625 - Schartenstand für 7,5 cm Pak 40

Onderstaande bunker is een flankerende geschutsbunker van het type 625. Meerdere van deze bunkers zijn tijdens de oorlog langs het landfront van de Stützpunktgruppe Scheveningen gebouwd. De bunker is ontworpen in 1942 en was bedoeld voor het onderbrengen van het kanon type Pak 40 welke een kaliber had van 7,5 cm (Panzerabwehrkanone 40) Dit kanon kon op een kilometer afstand nog 10 cm gepantserd staal doorboren. Het kanon had in de bunker een eigen gevechtsruimte die aan 1 zijde werd gedekt door een scherfmuur. Ook was er in de bunker een munitieopslag en een afwachtingsruimte voor de soldaten. Hoewel het type 625 de naam "Schartenstand für 7,5 cm Pak 40" draagt werden er in dit type ook geregeld andere vergelijkbare stukken geschut geplaatst zoals de 4,7 cm Pak en de 5 cm Pak 38. De bunker is overigs na de oorlog door gebruikt tijdens de Koude Oorlog en het kleine bunkertje op de voorgrond komt waarschijnlijk uit die tijd.

625 - Schartenstand für 7,5 cm Pak 40
Baupunkt 237 - W.N.303a - Stp. Clingendael
Bouwnummer: R8733
Stp.Gr. Scheveningen (Den Haag)

Wassenaarse Slag

Tot 2007 waren de bunkers bij de Wassenaarse Slag geregeld te bezoeken tijdens rondleidingen. Echter verkeerde het complex in een zo slechte staat dat het onveilig werd geacht en zijn de rondleidingen door de tunnels en bunkers gestopt. Men is toen meteen gestart met het zoeken naar sponsoren en rond 2015 is het complex geheel gerestaureerd. Tegenwoordig (2016) worden er in de zomermaanden weer af en toe rondleidingen gegeven maar de primaire taak van de stelling is en blijft en een overwinteringsplaats voor vleermuizen (Meer info over rondleidingen en de herstelwerkzaamheden vind u hier) Op onderstaande foto's is enkel de buitenkant van de stelling te zien waaronder de observatiepost, enkele tobruks en wat kleine losse werkjes. En uiteraard het resultaat van de herstelwerkzaamheden. Voor foto's in het complex zie website HBP via de volgende link De stelling zelf bestaat uit een circa 2 km lang gangenstelsel welke aansluit op 20 tal bunkers. In het complex zijn 3 bomvrije bunkers gebouwd bestaande uit een 667 (8699) een 612 (8698) en een 676 (8687) Daarnaast waren er ook nog een hoop dunwandige bunkers welke functies hadden als munitiebergplaats, manschappenverblijf, latrines en voedsel en wateropslag,

Wassenaarse Slag
Baupunkt 204 - W.N.63a H - Spt.XXXVII H
Freie Kuste Katwijk - Scheveningen 

Stützpunkt Clingendael

Clingendael is een 17e eeuws landgoed op de grens van Wassenaar en Den Haag nabij de Haagse wijk Benoordenhout. Tijdens de Tweede Wereldoorlog kwam het landgoed in handen van rijkscommissaris Seyss Inquart die er zijn woon en werk plek van maakte. Seyss Inquart bewoonde het statige landhuis en liet op enige afstand een schuilbunker aanleggen waar hij kon schuilen tijdens een bombardement. Dit vond hij echter niet voldoende waarna hij door de afdeling Siedlung und Bauten een 70 bij 30 meter grote bunker liet bouwen die tegenwoordig bekend staat als de Seyss Inquart bunker. Grenzend en behorend tot Clingendael bevind zich het landgoed Oosterbeek wat onderdeel uit maakte van het landfront. In dit gebied verrezen diverse bunkers waarvan de geschutbunkers met 3 meter dikke muren nogal altijd een opvallende verschijning vormen in het verder zo vredige park. Helemaal aan de andere kant van het landgoed bevind zich de grootste bunker van Den Haag en omstreken namelijk de Hospitaalbunker aan de Van Ouwenlaan. Helaas zijn bovengenoemde bunkers slecht zelden toegankelijk voor publiek en in de meeste gevallen hermetisch afgesloten of ingericht als overwinteringsplek voor vleermuizen.  

Baupunkt 237 - Stützpunkt Clingendael Hoofdkwartier Seyss Inquart

Baupunkt 237 - W.N.304 

Baupunkt 237 - W.N.303a

Baupunkt 237 - W.N.303

Baupunkt 239